By

Chudniesz, szybko się męczysz, wypadają ci włosy i zawsze masz wilgotną skórę? Być może to nadczynność tarczycy. Kobiety o wiele częściej od mężczyzn zmagają się z chorobami tego gruczołu. Sprawdź jak rozpoznać, i jak leczyć nadczynność tarczycy.

 

Nadczynność tarczycy – przyczyny

Nadczynność tarczycy, czyli hipertyreoza związana jest z nadmiernym wydzielaniem hormonów tarczycy. Najczęstsze przyczyny nadczynności tarczycy to:

  • choroba Gravesa-Basedowa – jest to choroba autoimmunologiczna. Przeciwciała atakują komórki tarczycy, pobudzają je do większej produkcji hormonów;
  • wole guzkowe toksyczne lub rozlane;
  • zapalenie tarczycy;
  • nadmierna suplementacja diety preparatami z jodem;
  • przyjmowanie zbyt dużych dawek hormonów tarczycy;
  • guzy przysadki mózgowej.

Sprawdź inne choroby autoimmunologiczne atakujące tarczycę – Choroba Hashimoto – przyczyny, objawy i leczenie

 

Nadczynność tarczycy – objawy

Nadczynność gruczołu może być jawna i dawać szereg objawów, ale może także przybrać postać subkliniczną, czyli utajoną – bez objawów klinicznych. W przypadku postaci subklinicznej o nadczynności narządu dowiadujesz się dopiero z badań laboratoryjnych krwi. Jedynymi objawami są wówczas niskie stężenie TSH i wysokie stężenie hormonów tarczycy.

Jawnej nadczynności tarczycy towarzyszy szereg objawów. Tyreotoksykoza, czyli nadmiar hormonów tarczycy w organizmie obejmuje jawną nadczynność gruczołu, jak i te przypadki, kiedy hormony wydzielane są poza tarczycą np. przez wola jajnikowe czy przy przedawkowaniu leków hormonalnych.

Najważniejsze objawy nadczynności tarczycy:

  • skóra – wilgotna, czego powodem jest nadpotliwość, ciepła, różowa i gładka
  • włosy – nadmierne wypadanie
  • mięśnie – osłabienie, szybkie męczenie się
  • oczy – rzadkie mruganie, retrakcja powiek (wrażenie wpatrywania się)
  • chudnięcie
  • układ oddechowy – duszność
  • układ pokarmowy – częste oddawanie stolca, biegunka; żołądek jest szybciej opróżniany, pasaż jelitowy jest przyspieszony
  • układ krążenia – zwiększenie siły skurczu serca, kołatanie mięśnia sercowego
  • układ moczowy – może pojawić się wielomocz, czyli oddawanie moczu w większych ilościach
  • układ rozrodczy – zaburzenia cyklu menstruacyjnego u kobiet, często dochodzi do jego wydłużenia; u mężczyzn mogą pojawić się zaburzenia erekcji
  • układ nerwowy – pobudzenie psychoruchowe, lęk, bezsenność, niepokój, trudność w skupieniu uwagi; problemy z nauką i pracą

Sprawdź, jakie są objawy niedoczynności tarczycy – 10 objawów, które mogą świadczyć o problemach z tarczycą

 

Co to jest przełom tarczycowy?

Przełom tarczycowy, nazywany „burzą tyreotoksyczną” to rzadkie, ale bardzo niebezpieczne dla zdrowia i życia powikłanie nadczynności tarczycy. Przyczyną przełomu tarczycowego jest gwałtowny wyrzut hormonów tarczycy, przez co ich stężenie szybko rośnie we krwi. Charakterystyczne objawy przełomu tarczycowego to wzrost temperatury ciała, biegunka i niestabilność emocjonalna. Na skutek przełomu, może także dojść do zapaści krążeniowej, co jest bezpośrednim zagrożeniem życia.

 

Nadczynność tarczycy – rozpoznanie

Udaj się do lekarza rodzinnego, jeśli masz niepokojące objawy. Lekarz przeprowadzi z tobą wywiad i zdecyduje co dalej – może wypisać ci skierowanie do poradni endokrynologicznej. Możesz też zapisać się na wizytę do endokrynologa prywatnie. Koszt konsultacji to około 100-150 zł.

Lekarz w celu przeprowadzenia pełnej diagnostyki może zleca podstawowe badania – badanie poziomu hormonów tarczycy (wysokie wartości mogą świadczyć o nadczynności) i TSH (niskie stężenie może świadczyć o nadczynności), a także USG tarczycy.

W celu postawienia dokładniejszej diagnozy, lekarz może także zlecić scyntygrafię lub zbadanie poziomu przeciwciał przeciwko komórkom tarczycy.

Nadczynność tarczycy – leczenie

  • farmakoterapia

Tiamazol (MMI) jest lekiem przeciwtarczycowym stosowanym z wyboru. Lek podawany jest najczęściej w tabletkach. Efekty można zaobserwować dopiero po 1-3 tygodniach ciągłego stosowania leku.

Inne leki zmniejszające stężenie hormonów tarczycy stosuje się rzadko – przyjmowanie preparatów zawierających jod, uniemożliwia leczenie jodem promieniotwórczym. Lekami wspomagającymi leczenie często są sterydy i beta-blokery.

W przypadku wystąpienia przełomu tarczycowego należy podać płyn Lugola, który zmniejsza syntezę hormonów tarczycy. Przełom tarczycowy to zaostrzenie objawów nadczynności tarczycy. Może pojawić się w przypadku nagłego odstawienia leków lub w przypadku, kiedy zastosowane leczenie jest niewłaściwe.

 

  • leczenie jodem promieniotwórczym

Jod promieniotwórczy emituje promieniowanie gamma oraz beta. W wyniku tego dochodzi do uszkodzenia komórek tarczycy, co ma charakter nieodwracalny. Obszar działania jodu promieniotwórczego jest niewielki, ogranicza się jedynie do gruczołu tarczycy. Stosowanie tej metody jest bezpieczne dla innych narządów wewnętrznych.

Przygotowanie do tego rodzaju terapii polega na odstawieniu tiamazolu na okres około 7 dni przed wdrożeniem nowej metody. Jod promieniotwórczy podaje się doustnie. 

 

  • tyreoidektomia leczenie operacyjne

Złośliwy nowotwór tarczycy lub guzki uciskające na okoliczne tkanki i narządy są wskazaniem do tego rodzaju leczenia.

 

Czy można wyleczyć nadczynność tarczycy?

Całkowite wyleczenie nadczynności tarczycy jest możliwe, ale niestety nie w każdym przypadku. Wszystko zależy od przyczyny choroby. Po usunięciu tarczycy (tyreoidektomii) lub leczeniu jodem promieniotwórczym, często rozwija się niedoczynność tarczycy, która wymaga przyjmowania hormonów.

Nadczynność tarczycy a ciąża

Cierpisz na nadczynność tarczycy, a chcesz zajść w ciążę? Skonsultuj to ze swoim endokrynologiem. Nadczynność tarczycy to zagrożenie zarówno dla matki, jak i płodu. Nieleczona nadczynność tarczycy może doprowadzić do poronienia, przedwczesnego porodu czy przełomu tarczycowego w trakcie trwania porodu.

Podstawowym kryterium w rozpoznaniu schorzenia jest podwyższone stężenie tyroksyny (FT4). Inne objawy, takie jak wzmożona potliwość, wahania nastroju czy tachykardia mogą zostać zbagatelizowane przez podobieństwo do objawów ciążowych.

Leczenie nadczynności tarczycy w ciąży różni się w zależności od tego, w którym trymestrze jesteś. Leczenie polega na podawaniu propylotiouracylu (PTU) w I trymestrze ciąży, jeśli jest to konieczne oraz tiamazolu (MMI) w II i III trymestrze. Należy pamiętać o działaniach niepożądanych, jakie wiążą się z przyjmowaniem propylotiouracylu – zapalenie naczyń, niewydolność wątroby a nawet zgon. Jego przyjmowanie nie powinno być nadużywane. Toksyczność tiamazolu jest niewielka.

Leczenie jodem promieniotwórczym jest niewskazane w ciąży ani w trakcie sześciu miesięcy po zakończeniu terapii.

 

 

Dieta przy nadczynności tarczycy

Objawami nadczynności tarczycy jest między innymi przyspieszony metabolizm, przez co chudniesz. Dlatego tak ważna jest zbilansowana dieta, która będzie chronić przed niedowagą. Jeśli chorujesz na nadczynność gruczołu – potrzebujesz dietę bogatą w kalorie. Skonsultuj się z dietetykiem, z którym ustalisz swój stały jadłospis.

Co jeść i czego unikać przy nadczynności tarczycy?

  • Jedz dużo białka, najlepiej pochodzenia zwierzęcego.
  • Pamiętaj o suplementacji diety witaminami – skonsultuj ze swoim lekarzem, czy możesz przyjmować preparaty witaminowe z jodem, czy musisz ich unikać.
  • Wybieraj tłuszcze roślinne zamiast zwierzęcych.
  • Unikaj jedzenia pustych kalorii – odstaw słodycze i słone przekąski.
  • Możesz pić mieszankę ziołową polecaną dla osób z nadczynnością gruczołu tarczycy.

  • Nie przesadzaj z  kawą lub herbatą, które mogą jeszcze dodatkowo podkręcać twój metabolizm.

 

 

Dodaj komentarz

Bądź pierwszy!

Powiadom o
wpDiscuz